nine seconds

Osso San Grato
Osso San Grato  M

Osso San Grato Riserva, Atoniolo, Gattinara, Italië 2016

9 seconds, Proefschrift

9 seconden of 12 uur? Snel een wijn keuren kan iedereen, maar er zijn wijnen die tijd nodig hebben. Soms een uur, soms een dag. Via slow tasting dring je door tot de essentie.
proefnotities Jan van Lissum

9 seconds is een platform voor bijzondere en aparte wijnen. Dat zijn niet per se de duurste, want ook op een lager prijsniveau zijn excellente flessen met een bijzonder verhaal te koop. De titel staat voor een bepaalde kwaliteit van afdronk van een wijn. Met 9 seconden afdronk is een wijn in de theorie lang van afdronk. En terwijl elke goede proever op dat moment concludeert dat hij met een interessante wijn te maken heeft, stopt hier de theorie. Latere fases bestaan gewoonweg niet na 9 seconden. Het perfecte moment waarop wijn zijn intrinsieke, unieke waarde toont, ligt echter verder weg, vaak enkele uren, soms wel tot twee dagen. Dan is het een beleving om hem te proeven en om er over te schrijven…

Importeur: Karakter Wijnimport, Amsterdam, 020-4931445
karakterwijnimport.nl

Achtergrond
Het familiebedrijf Antoniolo werd opgericht in 1948 door Mario Antoniolo. Op de rotsachtige heuvels bij Gattinara, in Alto Piemonte, kocht hij een aantal zuidelijk tot zuidwestelijk georiënteerde nebbiolowijngaarden. De ligging, op zo’n 200 tot 400 meter, de bodem en het koele klimaat, daar aan de voet van het Alpenmassief Monte Rosa, zorgden ervoor dat de opbrengst laag was en daardoor ook de bodemprijs bescheiden was.
Klimaat en bodem in Gattinara verschillen totaal van in Barolo of Barbaresco en dat levert een compleet ander type wijn op: eleganter, fijner, levendiger, maar tevens met een groot bewaarpotentieel. De bodem bestaat hier uit rood vulkanisch gesteente, bedekt met een zandlaag, met graniet en ijzer en een hoge zuurgraad. Het klimaat is deels continentaal, deels mediterraan, met koude winters, hete zomers en natte lentes.

Vanaf het moment dat Mario’s dochter Rosanna de hoofdrol ging spelen in het bedrijf, rond 1980, ging de kwaliteit sterk omhoog. De wijngaarden werden milieuvriendelijk bewerkt, men liet de natuur zoveel mogelijk haar gang gaan, ook bij de vinificatie, en Antoniolo was het eerste bedrijf dat single vineyard-wijnen op de markt bracht. Het wijngaardbezit gaf daar ook alle aanleiding toe. Onder de 15 hectare die het bezit meet bevinden zich drie cru’s van hoog niveau: Le Castele, San Francesco en Osso San Grato.

Vigneto Le Castelle meet 1,3 hectare en de wijnstokken zijn gemiddeld 40 jaar oud. De wijngaard wordt gekenmerkt door een diepe, rijke vulkanische bodem die zorgt voor diepte en kracht in de wijn. Deze cuvée rijpt als enige in barriques.
De 4 hectare grote Vigneto San Francesco meet 4 hectare en heeft een westelijke oriëntatie. De bodem is van vulkanische oorsprong.
De 5,5 hectare grote Vigneto Osso San Grato is bijna geheel in bezit van Antoniolo en wordt gerekend tot de allerbeste wijngaarden van Piemonte. De ligging is pal op het zuiden, de stokken zijn er gemiddeld 60 jaar oud en de vulkanische bodem is er rijk aan porfier. Voor de gelijknamige cuvée, net als de andere single vineyard-cuvées in kleine volumes geproduceerd, worden alleen de druiven gebruikt die groeien in het hoogst gelegen en daarmee zonnigste deel van de wijngaard, vlak naast het kleine landhuis dat de naam Ca’Rossa draagt.

Gattinara kreeg in 1990 de DOCG-status en dat is vooral te danken aan pioniers als Antoniolo en Travaglini. Antoniolo staat momenteel onder leiding van de derde generatie, broer en zus Alberto en Lorella. De totale productie ligt jaarlijks op zo’n 60.000 flessen, uitsluitend afkomstig van de eigen wijngaarden.

Proefnotities
Eerste indrukken

Elegante kleur, toegeplooide, compacte geur met inhoud, mooie rijping, fruitrijke aanzet met florale omlijsting, geur en smaak komen overeen, rijk en sappig, pittige finale met intense kruidigheid, hout is mooi geïntegreerd, veel inhoud, diepgang, structuur en lengte

Na 2 uur

Geur en smaak zijn duidelijk in ontwikkeling, de aroma’s zijn meer versmolten. De wijn wordt soepeler, de houtinvloed raakt beter geïntegreerd. Het fruit komt mooier naar boven, de kruidige tonen worden malser en de balans wordt beter.

Na 4 uur

Duidelijke veranderingen in de beleving: meer zachte impressies en lichte sojatonen, de pittigheid neemt wat af. Rijk, velours, prachtig van smaak en een zeer lange finale.

Na 6 uur

De klassieke signatuur van de wijn wordt duidelijker. Geur en smaak zijn minder delicaat, fruit en kruiden houden hun positie en de smaak blijft redelijk constant. Fijne structuur en balans en nog altijd een fraaie lengte.

Technische gegevens

Totaal wijngaardbezit 15 hectare
Totale jaarproductie Antoniolo ca. 50.000 flessen
Oppervlakte Vigneto Osso San Grato (bijna monopole) 5,5 hectare
Druivenras nebbiolo
Leeftijd wijnstokken circa 60 jaar
Ligging op circa 350-400 meter, zuidelijke oriëntatie.
Bodem vulkanische rots, zand, rijk aan porfier
Teeltmethode biologisch
Vinificatie 18-20 dagen maceratie in cementen tanks, met autochtone gisten en zonder temperatuurbeheersing, spontane malolactische gisting
Oudering 36 maanden in grote vaten van Slavonisch eikenhout, 12 maanden flesrijping
Alcohol 14%
Winkelprijs per fles € 62,50

Alberto en Lorella Antoniolo

Alberto en Lorella Antoniolo